ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΕΝΕΡΓΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ ΛΑΜΙΑΣ
----------------------------------------
Λαμία, 29.10.2014
Δίνουμε στη δημοσιότητα τις θέσεις της Πρωτοβουλίας Ενεργών Πολιτών Λαμίας για τη διαχείριση των αστικών στερεών αποβλήτων. Η πρόταση αυτή είναι αποτέλεσμα συλλογικής επεξεργασίας και ανταλλαγής εμπειριών με Κινήσεις και Δίκτυα άλλων δήμων της Ελλάδας και αποτελεί προσπάθεια προσαρμογής στα δικά μας δεδομένα των λύσεων, που έχουν προταθεί αλλά και εφαρμοστεί σε άλλους δήμους της χώρας μας (π.χ. Ελευσίνα, Χανιά, Καλαμάτα) με επιτυχία.
ΥΠΑΡΧΟΥΣΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ
Η παραγωγή και η διαχείριση αποβλήτων συνδέεται στενά με τον τρόπο που χρησιμοποιούμε τους πόρους. Η παραγωγή υπερβολικών ποσοτήτων αποβλήτων αποτελεί ένδειξη ασύμφορης χρήσης των πόρων, η δε ανάκτηση των ενσωματωμένων στα απόβλητα υλικών και ενέργειας μπορεί να μας βοηθήσει να χρησιμοποιούμε τους πόρους καλύτερα. Κατά συνέπεια, οι πολιτικές για τα απόβλητα μπορούν και πρέπει να έχουν στόχο τη μείωση των συνολικών περιβαλλοντικών επιπτώσεων που συνδέονται με τη χρήση των πόρων.
Ο κλάδος της διαχείρισης και ανακύκλωσης αποβλήτων στην Ευρώπη έχει υψηλό ρυθμό ανάπτυξης και εκτιμώμενο ετήσιο κύκλο εργασιών πάνω από 100 δις ευρώ. Ο κλάδος είναι εντάσεως εργασίας και εξασφαλίζει από 1,2 έως 1,5 εκατομμύρια θέσεις απασχόλησης. Η βιομηχανία ανακύκλωσης προμηθεύει όλο και μεγαλύτερες ποσότητες πόρων στη μεταποιητική βιομηχανία: τουλάχιστον το 50% του χαρτιού και του χάλυβα, το 43% του γυαλιού και το 40% των μη σιδηρούχων μετάλλων που παράγονται στην ΕΕ προέρχονται σήμερα από ανακυκλωμένα υλικά.
Ενώ τα σκουπίδια μας αυξάνονται ραγδαία, δυστυχώς ακόμα και σήμερα απουσιάζει μια συγκροτημένη πολιτική σε επίπεδο τοπικό για το πρόβλημα των απορριμμάτων. Η περιοχή μας, όπως και πανελλαδικά, έχει χάσει πολύτιμο χρόνο, τουλάχιστον δύο δεκαετίες, που θα μπορούσαν να είχαν τεθεί οι βάσεις για την δραστική μείωση της ποσότητας και επικινδυνότητας των παραγόμενων απορριμμάτων με εφαρμογή της ιεράρχησης των επιλογών, που θέτει η Ευρωπαϊκή Πολιτική για τα απόβλητα, δηλαδή την Πρόληψη, Επαναχρησιμοποίηση, Ανακύκλωση και Κομποστοποίηση του συνόλου των απορριμμάτων μας.
Σήμερα το τοπίο στο Δήμο μας είναι απογοητευτικό:
- Με το πρόβλημα της χωματερής της Λαμίας -ένας χώρος κορεσμένος, δίπλα στη λατομική περιοχή- να διογκώνεται επικίνδυνα.
- Με τις αρνήσεις των τοπικών κοινωνιών να δεχτούν τη χωροθέτηση στην περιοχή τους οποιασδήποτε μονάδας διαχείρισης.
- Χωρίς να έχουμε ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα εναλλακτικής διαχείρισης
Οι λύσεις που ακούγονται να προωθούνται σε άλλες περιοχές, όπως η δεματοποίηση, η καύση απορριμμάτων ή η βιομηχανικού τύπου επεξεργασία των σκουπιδιών, ανεβάζουν σημαντικά το κόστος διαχείρισης προς όφελος λίγων μεγαλοεργολάβων, ενώ συγχρόνως είναι άκρως αναποτελεσματικές και επικίνδυνες για την ανθρώπινη υγεία αλλά και τα φυσικά οικοσυστήματα.
Μπροστά στη γενικευμένη αυτή κρίση στο θέμα της διαχείρισης των απορριμμάτων τονίζουμε ότι λύσεις υπάρχουν και είναι στο χέρι όλων μας να τις πραγματοποιήσουμε! Η λύση όμως σίγουρα δεν είναι να ψάχνουμε διαρκώς πού θα βάλουμε τα σκουπίδια μας με την χωροθέτηση νέων ΧΥΤΑ ή μονάδων καύσης, ούτε βέβαια να αντιμετωπίζουμε το πρόβλημα με τη λογική «όχι σκουπίδια στην αυλή μου», όπως συχνά, με λάθος τρόπο, αντιμετωπίζεται από τις τοπικές κοινωνίες.
Τα σκουπίδια όπου και αν καταλήγουν -ακόμα και σε ένα καλά σχεδιασμένο ΧΥΤΑ ή μια σύγχρονη μονάδα καύσης- προκαλούν επιβάρυνση στο περιβάλλον και στην κοινωνία και είναι άδικο να επιβάλουμε την ταφή ή καύση τεράστιων ποσοτήτων απορριμμάτων σε περιβαλλοντικά υποβαθμισμένες περιοχές. Για μας η λύση βρίσκεται στην ανάληψη της ευθύνης από όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, την κεντρική διοίκηση, την περιφερειακή/τοπική αυτοδιοίκηση αλλά και τους πολίτες, για να προωθήσουμε μια πολιτική μηδενικών αποβλήτων, να μειώσουμε την ποσότητα των απορριμμάτων μας κατά 80-90% σε ορίζοντα μιας 5ετίας.
Ολοκληρωμένο σχέδιο εναλλακτικής διαχείρισης (στόχος μηδενικά απόβλητα)